SAĞLIK

Kuduz, Modern tıbbın tedavisinde çaresiz kaldığı hastalık

KUDUZ

Kuduz, Rhabdoviridae ailesi, Lyssavirus genusundan nörotrop bir RNA virüsü ile oluşan

  • zoonotik,
  • akut, ilerleyici
  • Viral bir ensefalomiyelittir.

Modern tıbbın, tedavisinde çaresiz kaldığı hastalıklardan biridir.

  • Sıcak kanlı hayvanlar , kuşlar , tüm memeliler ve insanlar Kuduz virüsüne duyarlıdır.
  • Bulaşmada en çok kedi ve köpek rol oynar.
  • Kuduz, hayvanlarda daima ölümle sonuçlanır.

Ancak yarasalar subklinik olarak geçirir.

 Vakalar en sık;

  • Köpeklerin cinsel aktif ve saldırgan oldukları, ilkbahar ve erken yaz aylarında görülür.

KUDUZ RİSKİ TAŞIYAN HAYVANLAR

Kuduz riski taşıyan hayvanların risk ortalaması
Kuduz riski taşıyan hayvanların risk ortalaması
  • Gelişmiş ülkelerde insan kuduz vaka sayısı azdır ve vahşi hayvan kaynaklıdır .
  • Ülkemizde olgular en sık köpek kaynaklıdır.
  • Doğrulanmış vahşi kuduz sayısı oldukça azdır.
  • Erkek cinsiyette, çocuk ve gençlerde daha sık görülür.

HAYVANLARI KUDUZDAN KORUMA

  • Kuduz mücadelesinin temeli evcil hayvan, özellikle köpek kuduzunun, kontrolüdür.
  • Tüm evcil hayvanlar kayıtlı ve aşılı olmalıdır.
  • Hayvanlara çiğ et yedirilmemelidir,
  • Evcil hayvanların vahşi hayvanlarla teması engellenmelidir.
  • Başıboş kedi ve köpekler özel çiftliklerde barındırılmalı. kısırlaştırılarak üremeleri önlenmelidir.
  • Yaban hayvan kuduzunun kontrolü çok zordur. Ancak  İntraserebral olarak aşı enjekte edilen kümes hayvanları uçaklarla, vahşi hayvan bölgelerine atılmaktadır. Bu yöntem son derece başarılı olmuştur.

KUDUZDAN KORUNMA

  • Daha önce tam doz kuduz aşısı olanlara: Yeniden ısırılma durumunda sadece 0. – 3. günlerde olmak üzere toplam iki doz aşı yapılır.
  • RFFIT (Rapid Flourescent Focus Inhibition Test) yöntemi ile ölçülerek, Kuduz antikorları, 1/5 altında ise
  • Yüksek risk grubundakilere her altı ayda bir,
  • Daha düşük risk grubundakilere iki yılda bir, bir doz rapel yapılır.

Bu kişilerde şüpheli bir temas olduğunda, Kuduz immünoglobülini uygulanmasına gerek yoktur.

RİSKLİ TEMAS

  • Tüm vahşi ve evcil etobur hayvan ısırmaları,
  • Isırık dışı yaralar:

—Açık yara

—Kesi

—Müköz membranların tükrük, salya ve diğer nöral doku gibi potansiyel enfekte olabilecek materyalle teması.

  • Tırmalamalar

BU MESAJLAR ÖNEMLİ

  • Sokak köpeklerinden uzak durunuz.
  • Evcil hayvanlarınızın aşılarını ve kontrollerini düzenli olarak yaptırınız.
  • Şüpheli hayvanları yetkililere ihbar ediniz.
  • Riskli temasa sebep olan hayvanı mümkünse gözetim altına alınız ve Gıda Tarım ve Hayvancılık Bakanlığı’nın ilgili birimlerine haber veriniz.
  • Şüpheli temasda sağlık kurumlarına gitmekten çekinmeyiniz.
  • Aşısı ve immünglobulini uygulaması dahil kuduza ilişkin işlemler ücretsiz olarak uygulanmaktadır.
  • Aşılama takviminizi yarıda bırakmayınız ve mutlaka tamamlayınız.
  • Klinik belirtileri ortaya çıkanlarda geri dönüş mümkün değildir ve hastalık ölümle sonuçlanmaktadır.
  • Hayvanlarla temastan sonra ellerinizi yıkayınız.
  • Çocuklarınızı, hayvanlarla teması olması halinde size haber vermesini yönünde uyarınız.

SORULAR

1- Hastalığının etkeni aşağıdakilerden hangisidir?

A-Herpes virüs

B-Coxaki virüs

C-Lyssavirüs

D-Nairovirüs

E-Pox virüs

2- Kuduz virüsünün bulaş yolları ile ilgili olarak aşağıdakilerden hangisi yanlıştır?

A-Vahşi hayvan ısırıkları ile bulaşabilir

B-Evcil hayvanlarla bulaşabilir

C-Organ transplantasyonu ile bulaşabilir

D-Hastayla aynı ortamı paylaşmakla bulaşabilir

E-Hayvanın, salyasının açık yaraya teması ile bulaşır

3- Enfeksiyonu açısından kimler risk grubunda sayılmaz?

A-Avcılar

B-Veteriner hekimler

C-İnşaat işçileri

D-Kasaplar

E-Çobanlar

4- Hastalığının patogenezi ile ilgili olarak hangisi yanlıştır?

A-Periferik sinir sistemini kullanarak beyine doğru ilerlerler

B-Virüs merkezi sinir sistemine ulaştıktan sonra bağışıklamanın yararı yoktur.

C-Isırılan yerin beyne olan uzaklığı hastalığın seyrinde önemlidir.

D-Yüzeyel ısırıklarda hastalık hafif seyreder

E-Virüs vücutta önce yara bölgesinde replike olur.

5- Klinik belirtiler ortaya çıkmadan önce kuduz şüpheli ısırıklı hastaya doğru yaklaşım aşağıdakilerden hangisidir?

A-Aşı+ adenosin arabinosid

B-Aşı+ isopirosine

C-Aşı+ immünoglobulin

D-İnterferon+ isopirosine

E-Özel bir tedavisi yoktur

6- Kuduzun klinik belirtileri ortaya çıktıktan sonra hastaya yapılması gerekli ilk iş aşağıdakilerden hangisidir?

A-Hastayı tecrit edip dış uyaranları en aza indirmek

B-Aşı yapmak

C-Derhal antiviral tedavi başlanmalı

D-Semptomatik olarak komplikasyonlara yönelik tedavi yapılır.

E-İnterferon başlanmalıdır.

7- Kuduzla ilgili olarak hangisi doğrudur?

A-Vakalarının çok olduğu bölgelere seyahat etmek risk teşkil etmez

B-Temas öncesi proflaksi, 0., 7. ve 14. günlerde birer doz olmak üzere toplam üç doz aşı uygulaması şeklindedir

C-Temas sonrası, yara tedavisi, kuduz immünglobulini ve aşı uygulanmalıdır

D-Yara en kısa zamanda su ve sabunla temizlenmeli, sütür atılmalıdır

E-Tetanoz aşısı kontrendikedir

8- Kuduz ile ilgili olarak, aşağıdakilerden hangisi yanlıştır?

A-Şüpheli temasa neden olan hayvan kayıpsa beş dozluk aşı şeması ve Ig uygulanır

B-Şüpheli temasa neden olan hayvan 10 gün sonra yaşıyorsa aşılama kesilir

C-Evcil hayvanların gözlemine gerek yoktur

D-Hayvan kayıpsa uygulanan aşı şeması tamamlanır

E-Temas sonrasında immünglobülin bulunamamış ise yediinci güne kadar uygulanabilir

9- Aşağıdakilerden hangisi yanlıştır?

A-Olgularında Tarım ve Köyişleri Bakanlığı ve il teşkilatları ile işbirliği yapılmalıdır.

B-Olası vakaları muhakkak il sağlık müdürlüğüne bildirilmelidir.

C-Olgularında sürveyans çok önemlidir.

D-Kuduz riskli temas Grup D hastalıkları arasındadır.

E-Bildirim ülke genelindeki tüm sağlık kurumlarından yapılır.

CEVAPLAR

1-C

2-D

3-C

4-D

5-C

6-A

7-C

8-C

9-D



Bir Cevap Yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir